میهن نما
میهن نما
گفتاورد

آنگاه که بی جنگ و پیکار به بابل درآمدم , همه مردم گامهای مرا با شادمانی پذیرفتند .من برده داری را برانداختم . فرمان دادم هر کس در پرستش خدای خود آزاد باشد .شهرهای ویران را آباد کردم.

کورش بزرگ

کاربردی
پیشنهاد ویژه

 

1 – پدر :

تالشی آستارا : دَدَه dâdâ

تالشی رودبار : پِیَر peyar ؛ دَدَه dada

 

2 – پدربزرگ :

آستارا : بوبو bobo

رودبار : بابا bābā

 

3 – دختر :

آستارا : کِلَه kela

رودبار : دِتَر detar

 

4 – خواهر :

آستارا : هووَه hovâ ؛ تالشی فومن : خا xā

رودبار : خُر xor

 

5 – هوو ، زن دوم شوهر :

آستارا : آوسنِه âvǝsne

رودبار : اَوزِنی avzeni

6 – اشک :

آستارا : آست âst ؛ آرس ârs

رودبار : اَستِه رو asteru

 

7 – بازو ، دست :

آستارا : داس dâs ؛ داست dâst = دست ؛ بُل bol = بازو

رودبار : بال bāl

 

8 – گریستن :

آستارا : بامی یَه bâmiye ؛ فومن : برَمه bǝramǝ

رودبار :  بِرِمِستِن beremesten

 

9 –  گوساله ماده دو ساله :

آستارا : پورنَه porna

رودبار : پارنَه pārna

 

10 – تگرگ :

آستارا : تاقرسَه tâqǝrsâ

رودبار : تاسَه tāsa

 

11 – زمین شیب دار و پرتگاه :

آستارا : تِش teš

رودبار : تاش tāš

 

12 – دیوانه :

آستارا : تور tur

رودبار :  تور tur

 

13 – گِل آلود ( برای آب ) :

آستارا : تُول tūl

رودبار : تیل  til

 

14 – بالا :

آستارا : پِه pe

رودبار : جُر jor

 

15 – پایین :

آستارا : جینَه jina ؛ جی یِه jiye

رودبار :  جیر  jir

 

16 – ادرار :

آستارا : چومین čomin

رودبار : چامین čāmin

 

17 – سخت و مشکل :

آستارا : چَتین čatin

رودبار :  چَتِم čatem

 

18 – استخوان :

آستارا : آستَه âstâ ؛ فومن : خاش xāš

رودبار : خاش  xāš

 

19 – شاخه درخت :

آستارا : خولَه xola

رودبار : خالَه xāla

 

20 – خوابیدن :

آستارا : هتِه hǝte ؛

رودبار :  خُتِن  xoten

 

21 – تاریک بر اثر مه یا دود گرفتگی :

آستارا : هر hǝr ؛ فومن : خر xǝr

رودبار : خِر xer

 

22 – خیساندن :

آستارا : داخسونی یِه dâxsoniye

رودبار :  دِخِسونین dexesonin

 

23 – سلامت ، سالم :

آستارا : ساق sâq = زنده مادی ؛ ژی ži = زنده معنوی ، بژی bǝži = زنده باد ؛ بژی یویش bǝžiyoyš : زنده باشی

رودبار : ساق sāq

 

24 – پیراهن :

آستارا : شَی šay

رودبار : شَوِی šavey

 

225 – لاکپشت :

آستارا : کَسو kasǝ

رودبار :  کَرسو karsu

 

26 –  مرغ :

آستارا : کاگ kâg ؛ فومن : کَرگ karg

رودبار : کَرک kark

 

27 –  اجاق و جایی که آتش و خاکستر در آن هست :

آستارا : کی یَه kiya ؛ فومن : کیلاقا kilāqā

رودبار : کِلَه kela ؛ کِلِجارَه kelejāra

 

28 – گردن :

آستارا : گی gǝy ؛ مل mǝl

رودبار : مِل mel : گردن

 

29 – رقص و پایکوبی ؛ پریدن :

آستارا : واشتِه vâšte = پریدن ؛ دوش duš = رقص ، پایکوبی

رودبار : وَشتِن vašten

 

 

 

 

واژه هایی از زبان منطقه الموت در شمال استان قزوین (2)

 

1 – دادا – dādā : پدر

2 – نَنِه – nane : مادر

3 – بَبَه – baba : پدر بزرگ

4 – ماما – māmā : مادر بزرگ

5 – دَدَه – dada : خواهر

6 – بِرار – berār : برادر

7 – دتَر – dētar : دختر

8 – وَچَه – vača : الف : پسر ؛ ب : بچه

9 – تول – tul : گِل لجن مانند

10 – گالِش – gāleš : الف : کفش لاستیکی ؛ ب : چوپان گوسفندان

11 – گوگَلوان – gōgalvān : چوپان گاوها ، گاودار ، گاوبان

12 – درگَز – dargaz : داس بزرگ و دسته بلند

13 – کُلَش – kōlaš : کاه برنج

14 – کونِس – kōnes ؛ کوندِس – kōndes : ازگیل

15 – وِرگ – verg : گرگ

16 – کِرگ – kerg : مرغ

17 – فَرِک – farek : مرغ کوچک و جوان که هنوز تخم نمی گذارد

18 – وَرزِه – varze : گاو نر

19 – اُسکول – oskol : درون رفتگی کناره صخره ها که حالتی سایبان ایجاد می کند ؛ در روزهای بارانی این محل پناهگاه چوپانان و دام هایشان می باشد

20 – کَلِه – kale : اجاق خوراک پزی

21 – کَل – kal : بُز نر بزرگ و جلودار گله ، در گردن این بُز زنگوله می اندازند

22 – مُرغانَه – morqāna : تخم مرغ

23 – چیلِه – čile : جوجه

24 – تِل – tel : تلخ

25 – تَلِه – tale : سنگ بزرگ ، صخره ، سنگ های بزرگ کوه

26 – چَتِن – čaten : مشکل ، دشوار ، سخت

27 – قَلی ناهار – qali nāhār : صبحانه ، وعده خوراک صبح

28 – وَروَرَک – varvarak : خوراک بین صبحانه و ناهار ، خوراک نیمروز

29 – چاشت – čāšt : ناهار ، وعده خوراک ظهر

30 – شو چَرَه – šo čara : خوردن آجیل و تنقلات بعد از شام

 

منابع و پی نوشت :

(1). واژه های تالشی این قسمت مربوط به گویش شهرستان آستارا و در بعضی موارد گویش شهرستان فومن نیز آورده شده است . واژه های تالشی شهرستان رودبار از کتاب : فرهنگ عامه رودبار ( گیلان ) ، محمد علی جعفری دو آبسری ، نشر گیلکان ، چاپ اول 1388 ، ص 152 – 201

(2). منطقه الموت در شمال استان قزوین قرار دارد و به دو بخش شرقی به مرکزیت معلم کلایه و بخش غربی به مرکزیت رازمیان تقسیم می شود . منطقه الموت با استان های گیلان و مازندران و البرز همسایه است . تعدادی از پژوهشگران نام زبان این منطقه را « تاتی » و بعضی دیگر آن را « الموتی » می نامند . در کل زبان مردم منطقه الموت با زبان های گیلکی و تالشی در استان گیلان و زبان تبری در استان مازندران و زبان تاتی در جنوب استان قزوین مانند شهرستان تاکستان اشتراکات زیادی دارد . واژه های زبان منطقه الموت در این نوشته مربوط به بخش الموت غربی می باشد و حد فاصل بین روستای پراچان و روستای فانفین را در بر می گیرد و واژه ها به صورت مستقیم از گویشوری از همین منطقه پرسیده شد .

نویسنده و گردآورنده : ضیاء طرقدار (گروه پژوهندگان مهرمیهن)

  • بازدید: 282
 

دیدگاه خود را بنویسید

▒ از شما می خواهیم :
◄ دیدگاه های خود را در پیوند با همین جستار بنگارید.
◄ از فرستادن دیدگاه های همانند (تکراری) بپرهیزید.
◄ پرسشهای خود را در انجمن پرسش و پاسخ برشمارید.
--------------------------------------------------------
√ مهرمیهن در ویرایش دیدگاه ها آزاد است.
√ دیدگاه ها پس از بررسی (از 1 تا 72 ساعت) نمایش داده می شود.


برگ نخست زبان و گویش تطبیق واژه هایی از زبان منطقه تالش در استان گیلان و زبان منطقه الموت در استان قزوین
گفتگو و پرسش و پاسخ
داستانزد ایرانی

آتش بیار معرکه شدن

خراب کاری کردن , نقش شیطان را بازی کردن

پیشنهاد
دیدگاه کاربران
  • دبیره ی امروز ما، الفبای عربی یا الفبای آریایی؟
    نخست باید اعتراف کنم که اطلاعاتی که داده شده بسیار جالب و آموزنده بود. اما چند نکته را به عرض خوانندگان میرسانم شاید کمی جای تٱمل برای آنها باشد. اول این که حروف الفبا یا رسم الخط فقط یک قرارداد است برای این که سایر افراد بتوانند منظور نویسنده را متوجه شوند. این که این قرارداد چه اسمی دارد، از کجا آمده، ارزش و اهمیت زیادی ندارد و مهمتر از آن آشنایی با زبانی است که آن متن بدان نواشته شده است. برای مثال اکثر مردم اروپا از حروف لاتین برای نوشتن استفاده میکنند اما هرگز یک آلمانی وقتی متنی به زبان اس... نمایش / پاسخ
    فرستنده : فرزندی از ایران


Your SEO optimized title