میهن نما
میهن نما
گفتاورد

روانشاد ذبیح الله صفا

تداوم فعالیت های فرهنگی ایرانیان در بحبوحه حملات و بی ثباتیهای اوضاع در طول قرن های هفتم تا دهم ، نشانه ی آنست که روان روشن و اندیشه ی نیرومند ایرانی حتی در سخت ترین احوال از فعالیت باز نایستاد و در خلال همین روزگاران بود که فرهنگ ایرانی بهمراهی و با دستیاری مهاجمان غیرایرانی از یک طرف به دیوار چین رسید و از جانبی دیگر تا سواحل دریای آدریاتیک را تحت نفوذ خود در آورد و در همان حال تا بنگال شرقی و شبه جزیره ی دکن پیشرفت کرد و مایه ی ظهور شاعران و نویسندگان بزرگی بزبان پارسی گردید .

روانشاد ذبیح الله صفا

کاربردی
تبلیغات
شاهنامه ی فردوسی
تبلیغات
میانگین امتیار کاربران: / 3
بسیار بدبسیار خوب 

برابر واژه پارسیبه راستی که دریای بی کران زبان پارسی برای همه ی واژگان بیگانه که اکنون زبان مادری ما را در بر گرفته اند ، برابرهای کهن ، ریشه دار و معنادار را دارا می باشد .در کتاب های درسی دانش آموزان و دانشگاهیان دو واژه ی مقعر و محدب برای توصیف آینه ها و عدسی ها بسیار به کار برده شده است . این دو واژه ریشه ی عربی داشته و خوانش آنها نیز دشوار است و گاه گاه دانش آموزان آنها را با هم اشتباه می گیرند چرا که این واژه ها از زبانی دیگر آمده و هماهنگ با زبان گفتاری و نوشتاری ما نیستند .

 

برابرهای زیبا و ساده ای در زبان پارسی برای این دو واژه از هزاران سال پیش کاربرد داشته است و نیاکان ما از این واژه ها بهره می برده اند . این واژه ها " گوژ " برابر با " محدب " و "کاس" برابر با " مقعر " است .

کاس و گوژ - مقعر و محدب


واژه ی گوژ به معنای خمیده به بیرون (کمانی) است ، که گویش درست خود را در واژه ی " گوژ پشت " همچنان نگاه داشته است و با کمی دگرگونی به گونه ی " کوز" و یا " قوز" هم بکار می رود که همه ی آنها همان گوژ است و به معنای خمیده به بیرون ( مانند خم شدن کمر پیرسالان ) . کوزه نیز از همین واژه است ، چنانکه می بینیم کوزه ها دارای دو طرف خمیده به بیرون است .

کوزه


واژه ی " کاس " به معنای خمیده به درون است. این واژه کاربرد خود را در واژ ی " کاسه " نگاه داشته است ، چنانکه می بینیم کاسه به درون خمیده شده و فرو رفته است .

کاسه

عبارت " کاسه و کوزت را می شکنم " نیز بر بنیاد ریشه ی همین دو واژه اشت بدین معنا که درون و برونت را نابود می سازم و یا تمام وجودت ( بیرون و درون ) را نابود می کنم.

.........................

نگارش : مهدی زیدآبادی نژاد (گروه نویسندگان مهرمیهن)

بن مایه : واژه نامه ی دهخدا - فرهنگ فارسی معین

راهبر : استاد فریدون جنیدی - بنیاد نیشابور

  • بازدید: 4820
 

دیدگاه ها 

 
+1 #1 يك روستايي از بابل مازندران 25 اردیبهشت 1393 ساعت 18:25
سلام و سپاس از زحمات شما جالب بود.
اميدوارم همچنان ادامه دهيد و وبسايت را به روز نگهداريد.
درود بر مردم ريشه دار و عاشق ايران از روستائيان گرفته تا ساكنان شهرهاي بزرگ كه به كشورشان عشق مي ورزند و سعي در الگوگيري از بزرگان و نياكان خود هستند.
Imanabadkarokela.com
پاسخ دادن به این دیدگاه
 
 
+1 #2 سعید 20 خرداد 1393 ساعت 11:55
مطلب زیبا و آموزنده ای بود ممنون از زحمات فراوانتان . موفق باشید.
پاسخ دادن به این دیدگاه
 
 
+1 #3 پیمان محمدزاده 31 تیر 1393 ساعت 03:48
خدایم مرا در مهد تمدن جهان ایران بدنیا آورده . مچکرم خدا
با سپاس از شما دوستان .
همینطور ک خودتون آگاهید تمام زبان های دنیا ریشه در زبان و خط تمدن جیرفت دارند که حدود بیست سال پیش این تمدن کهن تر از تصور از زیر چند متر خاک بیرون اومد نشانه هاش . و زبان فارسی در دل همین تمدن بوجود اومده پس زبان فارسی مادر تمام زبان های اسیا و اروپاییست. هندو اروپایی به اصطلاح.
در حال حاظر همین زبان کنونی فارسیمون که یک زبان ترکیبیهحدود 500پیشوند و در همین حدود پسوند و نزدیک 2000 کلمه و فعل کاربردی داره اگر این تعداد عدد رو در هم ضرب کنیم چند ملیون کلمه بوجود میاد که در تمام زبان های دنیای کنون بی نظیره . پاینده باد ایران و ایرانیان .
پاسخ دادن به این دیدگاه
 

دیدگاه خود را بنویسید

▒ خواهشمندیم :
◄ دیدگاه های خود را در پیوند با همین جستار بنگارید.
◄ برای سپاسگزاری یا گله گزاری از جستار ، از امتیازدهی بهره ببرید.
◄ از فرستادن دیدگاه های همانند (تکراری) بپرهیزید.
◄ چنانچه پرسشی دارید آن را در انجمن پرسش و پاسخ برشمارید.
--------------------------------------------------------
√ مهرمیهن در ویرایش دیدگاه ها آزاد است.
√ دیدگاه های شما پس از بررسی نمایش داده می شود.


برگ نخست زبان و گویش برابر واژه های " گوژ" و "کاس" به جای محدب و مقعر+ریشه شناسی
تبلیغات
تبلیغات
گفتگو و پرسش و پاسخ
تبلیغات
داستانزد ایرانی

خواهی نشوی رسوا ، همرنگ جماعت شو

اگر می خواهی رسوا و انگشت نشان نشوی همرنگ و همسان جماعت رفتار کن

پیشنهاد
تبلیغات
پیام های کاربران
  • نبرد قادسیه نخستین جنگ بزرگ ایران و عرب
    سلام.تاریخ دست نوشته انسان هاست و بیشک هر امت و گروهی پیروان و مخالفان و جان نثاران و کینه توزانی داشته و دارد و نگارندگان تاریخ هم میتوانند مستثناء از این قائده نباشند.گذشته از اینکه خود متن نگارنده ... نمایش / پاسخ
    فرستنده : سلام
تبلیغات


Your SEO optimized title