میهن نما
میهن نما
گفتاورد

اسلامی ندوشن

اگر شاهنامه نبود کل ادبیات پارسی در جریانی دیگر سیر می‌کرد همه آثاری که بعد از شاهنامه به وجود آمده، پرتوی از شاهنامه را در خود داشت. شاهنامه افق بزرگی به روی ادیبان ما باز کرد و برای همین نیای ایران را باید به دو دوره پیش از شاهنامه و بعد از شاهنامه تقسیم کرد .شاهنامه در دوران بعد از خود تحولات زیادی ایجاد کرد به مردم ایران دل داد و اطمینان داد تا محکم روی پای خود بایستند.

محمدعلی اسلامی ندوشن

کاربردی
تبلیغات
شاهنامه ی فردوسی
تبلیغات
میانگین امتیار کاربران: / 11
بسیار بدبسیار خوب 

ادبیات پارسیدر ادبیات آشفته ی امروزی ایران بسیاری از واژه ها کاربرد و معنی درستین خویش را از دست داده و به گونه ای دیگر به کار میروند. واژه ی "مردم" وارونه ی آنچه که امروز ما به کار میبریم به معنی یک شخص یعنی یک انسان است نه جمعی از انسانها ! اما امروزه در رسانه ها هنگامی که میخواهند مردمان ایران را خطاب قرار دهند می گویند " مردم ایران " !

 

 

در واژه نامه ی دهخدا معنی واژه ی مردم بدینگونه امده است :

مردم . [ م َ دُ ] (اِ)آدمی . انس . انسان . آدمیزاده . شخص . بشر

و در فرهنگ لغت معین نیز بدین گونه :

(مَ دُ) [ په . ] (اِ.) 1 - انسان ، آدمی

اکنون به معنی واژه ی مردم در ادب پارسی و گفتارهای سخنسرایان پارسی گو می نگریم :

سگ اصحاب کهف روزی چند
پی نیکان گرفت و مردم شد

سعدی


بهین مردمان مردم نیکخوست
بتر آنکه خوی بد انباز او است

بوشکور


بد و نیک بر ما همی بگذرد

خردمند مردم چرا غم خورد

فردوسی


تو مر دیو را مردم بد شناس

کسی کاو ندارد ز یزدان سپاس

فردوسی


فرزانه تر از تو نبود هرگز مردم
آزاده تر از تو نبرد خلق گمانه

خسروی


تو مردمی کریمی من کنگری گدایم
ترسم ملول گردی با آن کرم ز کنگر

فرخی


و آن سیب به کردار یکی مردم بیمار
کز جمله ٔ اعضا و تن او را دو رخان است

منوچهری


ز من مستان ز بی مهری روانم
که چون تو مردمم چون تو جوانم

فخرالدین اسعد

در گفتارهای بالا می بینیم که واژه ی مردم به معنی یک تن یعنی یک آدم یا یک انسان به کار می رود و جمع آن "مردمان" ( مردم + ان) است. چنانکه عنصری در بیتی چنین می سراید :

گفت کاین مردمان بی باکند
همه همواره دزد و چالاکند

بنابراین بهتر است این واژه را با معنی درستین آن به کار ببریم و به این ترتیب از دگرگون شدن و به بیراهه رفتن زبان مادری خویش جلوگیری کنیم .

پژوهشگر : مهدی زیدآبادی نژاد (گروه نویسندگان مهرمیهن)

  • بازدید: 4513
 

دیدگاه ها 

 
+4 #1 محمد حياتي 22 فروردین 1391 ساعت 01:00
بسيار بجا و متين بود . آفرين بر جناب زيد آبادي نژاد
پاسخ دادن به این دیدگاه
 

دیدگاه خود را بنویسید

▒ خواهشمندیم :
◄ دیدگاه های خود را در پیوند با همین جستار بنگارید.
◄ برای سپاسگزاری یا گله گزاری از جستار ، از امتیازدهی بهره ببرید.
◄ از فرستادن دیدگاه های همانند (تکراری) بپرهیزید.
◄ چنانچه پرسشی دارید آن را در انجمن پرسش و پاسخ برشمارید.
--------------------------------------------------------
√ مهرمیهن در ویرایش دیدگاه ها آزاد است.
√ دیدگاه های شما پس از بررسی نمایش داده می شود.


برگ نخست زبان و گویش معنی درست واژه ی مردم در ادب پارسی
تبلیغات
تبلیغات
گفتگو و پرسش و پاسخ
تبلیغات
داستانزد ایرانی

با گرگ می خندد و با چوپان گریه می کند

اشاره به دو رو و دو رنگی برخی انسانها

پیشنهاد
تبلیغات
تبلیغات
دیدگاه کاربران
  • چگونه شاهنامه را به کودکان و نوجوانان بشناسانیم؟
    درود بر شما کار نیکوی شما را ستایش می کنیم . شما می توانید پرونده های شنیداری یا دیداری خود از شاهنامه خوانی این کودکان فرهنگ دوست ایران زمین را برای پخش در مهرمیهن به رایانامه ی ما بفرستید : payam@mehremihan.ir می توانید نام آموزشگاه خود و دیگر داده ها را نیز برای برچسب گذاری در کنار پرونده بفرستید . نمایش / پاسخ
    فرستنده : @سرپرست دیدگاه ها
تبلیغات


Your SEO optimized title