میهن نما
میهن نما
گفتاورد

اسلامی ندوشن

اگر شاهنامه نبود کل ادبیات پارسی در جریانی دیگر سیر می‌کرد همه آثاری که بعد از شاهنامه به وجود آمده، پرتوی از شاهنامه را در خود داشت. شاهنامه افق بزرگی به روی ادیبان ما باز کرد و برای همین نیای ایران را باید به دو دوره پیش از شاهنامه و بعد از شاهنامه تقسیم کرد .شاهنامه در دوران بعد از خود تحولات زیادی ایجاد کرد به مردم ایران دل داد و اطمینان داد تا محکم روی پای خود بایستند.

محمدعلی اسلامی ندوشن

کاربردی
تبلیغات
شاهنامه ی فردوسی
تبلیغات
ایران امروز چله از دیدگاه میرجلال الدین کزازی
میانگین امتیار کاربران: / 3
بسیار بدبسیار خوب 

سورنا لطفي‌نيا :
«يلدا واژه‌اي به معني زادن است و از اين‌روي نخستين شب از دي‌ماه چنين نام گرفته که بر پايه باور ايرانيان کهن، در اين شب، مهر يا ميترا زاده شده است. »
به گزارش ايسنا؛ «ميرجلال‌الدين كزازي» در آستانه‌ي شب يلدا در ايران، افزون بر آن‌چه در بال آمد گفت: «مهر يا ميترا چهره‌اي است با چند نمود در تاريخ و فرهنگ ايران‌زمين که کهن‌ترين نمود، ايزد پيمان و دوستي است که از آن واژه‌ي مهر در اين معني بر جاي مانده است.»
او افزود: «ديگر نمود مهر نام دين‌آوري است که 60 سال پس از تازش اسکندر گجسته به ايران و 30 سال پس از برپايي جهانشاهي اشکاني در يکي از شهرهاي خاوري ايران از دوشيزه‌اي به نام ناهيد زاده شده است.»
اين پژوهشگر در ادامه با اشاره‌ به آيين مهرپرستي يا ميتراييسم، گفت: «اين آيين در ايران روايي يافت و پس از آن در قلمرو جهانشاهي روم چند تن از پادشاهان اين سرزمين به آيين مهر گرويدند.  اين آيين در پي کشاکش‌هاي روزگار و ناسازي کساني که با آن دمساز نبودند، اندک اندک از ميان رفت؛ اما در ژرفاي فرهنگ و تبارشناسي ايران بر جاي مانده است. »
او از خورشيد به عنوان سومين نمود مهر ياد کرد و گفت: «يادگار و بازتاب اين نمود هنوز در زبان پارسي برجاست و اندک اندک مهر باستاني با خورشيد درآميخت و در باورشناسي مهري، خورشيد، ستارگان و آسمان کارکردي بنيادين دارند. »
اين پژوهشگر يادآور شد: «به هر روي، ما هنوز نمادهاي خورشيدي را بر خوان آييني شب يلدا مي‌بينيم که يکي از برجسته‌ترين و بنيادي‌ترين اين نمادها، انار است که در رنگ و ريخت يادآور خورشيد است.  در ساليان پسين هندوانه نيز بر اين خوان افزوده شده است. »
دکتر کزازي در ادامه درباره‌ي آيين‌ها و رسوم سنتي شب يلدا، گفت: «در اين‌باره آگاهي باريک و روشني در دست نيست؛ زيرا آبشخورهاي مهري از ميان رفته؛ اما بر پايه‌ي آن‌چه که در خوان يلدا مي‌بينيم، مي‌توان رسم و راه‌هاي اين آيين کهن را گمان زد. »
به گفته‌ي كزازي، يک نمونه از اين آيين‌ها دانه‌هاي خشک است که به شيوه‌اي رازآلود بر خوان شب يلدا مي‌نهند و ايرانيان با اين دانه‌ها و آجيل، مهر را به پاس دهش‌هاي او به جهانيان بزرگ مي‌دارند.  از سوي ديگر، شب يلدا در نخستين شب از دي‌ماه برگزار مي‌شود که درازترين شب سال هم هست و در چنين شبي نياز به خورشيد و دميدن آن بيش از هر زمان ديگري جان‌ها را برمي‌انگيزد و به شور مي‌آورد.  براي همين، ايرانيان مي‌کوشند اين شب را تا دميدن خورشيد به شيوه‌هاي گوناگون زنده بدارند که نشستن بر خوان شب يلدا، يکي از اين آيين‌هاست. »
اين استاد زبان و ادبيات فارسي خواندن ديوان‌هاي شعر پارسي و بويژه ديوان حافظ و فال گرفتن با آن و همچنين گرد يکديگر برآمدن و به بزم نشستن و شب را در کنار خويشان و دوستان گذرانيدن را از ديگر آيين‌هاي کهن شب يلدا برشمرد.

  • بازدید: 1130
 

دیدگاه خود را بنویسید

▒ خواهشمندیم :
◄ دیدگاه های خود را در پیوند با همین جستار بنگارید.
◄ برای سپاسگزاری یا گله گذاری از جستار ، از امتیازدهی بهره ببرید.
◄ از فرستادن دیدگاه های همانند (تکراری) بپرهیزید.
◄ چنانچه پرسشی دارید آن را در انجمن پرسش و پاسخ برشمارید.
--------------------------------------------------------
√ مهرمیهن در ویرایش دیدگاه ها آزاد است.
√ دیدگاه های شما پس از بررسی نمایش داده می شود.


تبلیغات
تبلیغات
گفتگو و پرسش و پاسخ
تبلیغات
داستانزد ایرانی

جلوی ضرر رو هر کجا بگیری منفعت است

آدم عاقل همینکه فهمید راهی را به اشتباهی رفته، برمی گردد.

پیشنهاد
تبلیغات
تبلیغات
پیام های کاربران
تبلیغات


Your SEO optimized title